Hoe gevaarlijk is de smartphone in de auto?

dinsdag 30 januari 2018 Nathalie van Dijk, verkeerspsycholoog Sweco 2 reacties 409x gelezen

Een Skype-vergadering in de auto, whatsappen op de fiets, facetimen terwijl je oversteekt: we multitasken er massaal op los in het verkeer. En dat blijkt de verkeersveiligheid bepaald niet ten goede te komen. De mogelijkheden die onze telefoon biedt mogen dan ‘smart’ zijn, maar ‘safe’ is anders. Tijd om verder te zoeken naar mogelijkheden om op een veilige en verantwoorde manier technologie in het verkeer te gebruiken.

Nathalie van Dijk, Sweco

Nathalie van Dijk, Sweco

Herinnert u zich nog die video van verzekeraar Interpolis? Het verhaal van een jongeman die achter het stuur zijn smartphone checkt en daardoor met 90 km/h op zijn voorligger botst, laat mij maar niet los. De bestuurster raakt zwaargewond. Haar zoon, die achterin zit, overlijdt. De video gaat viral en wordt op Facebook meer dan 20.000 keer gedeeld.

 

Zo’n filmpje maakt dus indruk. Misschien is het zelfs confronterend. Want als het om smartphonegebruik achter het stuur gaat, duikt er vaak een narcistisch duiveltje op dat vertelt dat u een ster bent in multitasken. U bent geen zondagsrijder, maar een ervaren bestuurder met een drukbezette agenda. Met uw linkeroog op de weg en het rechteroog op uw telefoon stuurt u even een appje of scrollt u door uw tijdlijn. Alles onder controle, denkt u…

 

Multitasken in de auto
U hebt misschien het gevoel dat u met gemak twee dingen tegelijk kunt, maar het brein fopt u. Psychologisch onderzoek heeft aangetoond dat onze handen, ogen en hersenen maar één taak tegelijk kunnen uitvoeren. Appen en autorijden gaan dus niet samen. De kans is aannemelijk dat u mij op dit moment nog niet gelooft, omdat u het levende bewijs bent dat het wel kan. Maar onderzoeker Jelmer Borst van de Universiteit van Groningen bewijst iets anders.

 

Hij heeft ontdekt dat ons werkgeheugen slechts één ding tegelijk kan. Al het andere wat u op datzelfde moment doet, wordt verplaatst naar het langetermijngeheugen. U bent dus niet aan het multitasken, maar aan het switchtasken. En voor elke switch van de telefoon naar het verkeer heeft het brein een zeventiende van een seconde nodig. In die tijd kunnen hersenen geen informatie verwerken. En het filmpje toont aan dat die fractie van nog geen kwartseconde er wel degelijk toe doet!

 

Veilige smartfuncties
Als verkeerspsycholoog bij Sweco is het mijn missie om de verkeersveiligheid te bevorderen. Het liefst zou ik dus zeggen: weg met die telefoon achter het stuur! Maar de smartphone mag dan een gevaarlijke verleider zijn, hij is ook bijzonder handig in het verkeer. Door allerlei verkeersgerelateerde functies kan hij uw reis van A naar B een stuk makkelijker en efficiënter maken. Deze smartfuncties moeten dus zo veilig mogelijk worden aangeboden. Maar hoe? De pushberichten die zich tijdens je reis opdringen, zijn verleidelijk. U wordt getriggerd om toch even op je telefoon te kijken. Ik vind daarom dat elke auto uitgerust moet worden met een optimaal navigatiesysteem of in-carscherm, dat de verkeersgerelateerde functies op de smartphone overbodig maakt.

 

Maar ook dan wordt de aandacht afgeleid door een scherm. Bij het (door)ontwikkelen van dit soort systemen is het dus noodzakelijk om te zoeken naar een niet afleidend design en optimale gebruiksvriendelijkheid.

 

Appen in de auto
Eén ding is duidelijk: er moet iets gebeuren, want de cijfers liegen er niet om. Eén op de drie automobilisten verstuurt weleens een bericht achter het stuur. Onder zakelijke rijders zegt maar liefst 37 procent zijn telefoon niet te kunnen negeren tijdens een rit. En de prijs die we daarvoor betalen is hoog. Volgens de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) vergroot smartphonegebruik de kans op betrokkenheid bij een ernstig ongeval met ongeveer factor tien. We kunnen dus niet wachten tot elke auto in de toekomst van zo’n veilig navigatiesysteem of in-carscherm is voorzien. Om het verkeer ook zonder zo’n systeem veiliger te maken, zullen we ons gedrag moeten veranderen.

 

Offline verveling heeft een functie
Waarschijnlijk hebt u nu het gevoel dat u uw tijd zo optimaal mogelijk moet gebruiken. Dat doet u door ook in de auto te communiceren via de smartphone: even appen, skypen of facetimen. Maar wist u dat u productiever wordt door af en toe offline te zijn? Als u overspoeld wordt met informatie, hebt u volgens onderzoeker Evgeny Morozov geen ruimte om nieuwe inzichten te krijgen. Dan ontstaat er informatiemoeheid in het hoofd.

 

De verveling die mogelijk toeslaat op een lange snelweg, heeft juist een functie! Hersenscans laten zien dat de binnenkant van de prefrontale cortex zeer actief is bij verveling. U krijgt ruimte om dieper na te denken en uw creativiteit wordt gestimuleerd. Resultaat: wanneer u weer aan het werk gaat, zult u merken dat u uiteindelijk productiever bent. Er zijn diverse apps beschikbaar die u kunnen helpen om het gebruik van de smartphone te verminderen. Hiermee kunt u er bijvoorbeeld achter komen hoelang u dagelijks naar je telefoonscherm kijkt. Er zijn ook apps beschikbaar die  pushberichten blokkeren tijdens de rit. Mijn eigen offline-moment creëer  ik trouwens door af en toe mijn telefoon in de vliegtuig-modus te zetten.

 

Tekenen voor veilig verkeer
Sweco ondertekende in januari het Convenant ‘Veilig gebruik smartfuncties in het verkeer’. Daarmee bevestigen ook wij hoeveel waarde we hechten aan volledige aandacht op de weg wanneer u in de auto zit. In de stad van de toekomst speelt technologie een steeds belangrijkere rol. Voor ons is het daarom niet meer dan logisch om ons te verbinden aan het verantwoord gebruik van smartfuncties in het verkeer.

 

Daarnaast hoop ik dat iedereen af en toe een moment van verveling ervaart en het lef heeft om in de auto offline te zijn. Daarmee bewijst u niet alleen de verkeersveiligheid een grote dienst, maar ook uzelf. U krijgt er immers een creatiever en productiever brein voor terug!   

 

Over Nathalie van Dijk
Nathalie van Dijk is verkeerspsycholoog bij Sweco: “Het gedrag van mensen vind ik bijzonder fascinerend. Bij Sweco bestudeer ik het doen en laten van verkeersdeelnemers en onderzoek ik hoe je hun gedrag kunt beïnvloeden. Mijn belangrijkste doelen? Het stimuleren van duurzame mobiliteit en het verhogen van de verkeersveiligheid.”


Reacties

Reacties

Theo van den Elzen 31/08/2018 13:23

Op de trekker heb je een hand aan het stuur, of je knie.
De ander heb je nodig voor de mobiel.
De zaken regelen moet doorgaan.

johan Rommelaere 08/07/2018 00:24

Ik heb met heel veel interesse dit artikel gelezen. Ik probeer binnen de politiecultuur, en dit is op zich niet eenvoudig, een nieuwe aanpak te promoten. Gedragswijzing door combinatie van sensibilisatie en handhaving en gerichte communicatie naar doelgroepen samen met partners. Veel collega's vinden alleen "handhaving" een politietaak. Zelf zijn we projectleider van een fietsproject en proberen daar deze aanpak te gebruiken. De grootste weerstand komt van binnen de organisatie - partners staan er wel voor open. Ik heb voor collega's van mijn eigen team al eens een uiteenzetting over dat "multitasken" gegeven en eenvoudig proberen uit te leggen hoe ons brein werkt en wat de beperkingen zijn en wat de invloed van afleiding, alcohol en drugs kunnen zijn. Bedoeling is dat ze dan ook snappen waar ze mee bezig zijn. We proberen binnen het fietsproject ook studenten te sensibiliseren rond de gevaren van alcohol op de fiets en de zin van het dragen van een fietshelm. Studenten zijn echter door hun subcultuur een heel moeilijke groep om vanuit de politie (authoriteit) te bereiken. We proberen dit met partners ......maar het is niet eenvoudig dit voor elkaar te krijgen en deze visie verkocht te krijgen. Intern bij de politie botst het op weerstand. Hoe zit dat in Nederland ?

Reageren

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Legenda
Bij dit veld is invoer verplicht.

Meer blogs

Artikelen 1 tot 25 van 240

1 2 3 4 5 6

  • Lindy’s law en de auto Lindy’s law en de auto Het moet ergens in de jaren zestig zijn geweest dat acteurs in een bar in New York bij elkaar kwamen en de levensverwachting van Broadway-shows becommentarieerden. Ze kwamen... 25 april Jacob de Vries
  • Verbreding Schiphol – Amsterdam – Almere was en is niet nodig Verbreding Schiphol – Amsterdam – Almere was en is niet nodig 1978:“In het zuidwesten van Zuidelijk Flevoland, tegenover het Gooi en ongeveer 25 kilometer van Amsterdam, wordt een geheel nieuwe stad gebouwd. Het moet een grote stad worden:... 25 april Joop Nicolai
  • Let op kleurgebruik Let op kleurgebruik Met mijn vader aan het stuur van zijn Morris-Oxford trokken we ‘s zomers over de Alpen naar Italië. Daar viel mij op dat ik de kleuren van de verkeersborden wél kon zien. Pas... 25 april Meinard Noothoven van Goor
  • Verkeersveiligheid binnen de bebouwde kom gebaat bij 30km-zones én 50km-wegen Verkeersveiligheid binnen de bebouwde kom gebaat bij 30km-zones én 50km-wegen De RAI Vereniging pleitte deze week met steun van de Fietsersbond en Veilig Verkeer Nederland voor het invoeren van een maximale snelheid van 30 km per uur op wegen binnen de... 29 maart Sjoerd Nota
  • Handhaven van (tijdelijke) parkeerverboden met en zonder verkeersbesluit Handhaven van (tijdelijke) parkeerverboden met en zonder verkeersbesluit Geen verkeersbesluit onder een parkeerverbod? Dan geen parkeerboete. Deze opvallende uitspraak deed het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden op 9 november 2018. Naar aanleiding hiervan... 21 maart Herbert Korbee en Peter Veringmeier
  • Blind dashboard Blind dashboard Komend uit de supermarkt zet ik tassen op de achterbank, sla het achterportier dicht, neem plaats achter het stuur en start mijn Renault. Direct een geluidssignaal,... 1 maart Meinard Noothoven van Goor
  • Ik ga proberen meer aandacht te krijgen voor de voetganger in het SPV-2030 Ik ga proberen meer aandacht te krijgen voor de voetganger in het SPV-2030 De startbijeenkomst: Het strategisch plan verkeersveiligheid 2030 (SPV 2030) en het Landelijk Actieplan Verkeersveiligheid 2019-2021 (LAP) zijn een feit. Op 14 februari jl.... 28 februari Berry den Brinker
  • Geen verkeersbesluit, geen boete Geen verkeersbesluit, geen boete Geen verkeersbesluit onder een parkeerverbod? Dan geen parkeerboete. Deze opvallende uitspraak deed het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden op 9 november 2018 (... 28 februari Herbert Korbee en Sander Bonhof
  • Vier sporen richting schone stadslogistiek Vier sporen richting schone stadslogistiek De tijd van V&D, twee kledingcollecties per jaar en Vinex-locaties buiten de stad ligt nog niet eens zo ver achter ons. Wat was het... 28 februari Joeri Jongeneel, senior consultant...
  • Maximaal 100 km/uur voor het klimaat? Maximaal 100 km/uur voor het klimaat? Eind januari kwamen klimaatberekeningen van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) naar buiten. Conclusie: ‘We halen de klimaatdoelen voor 2020 niet.” De CO2-reductie zal... 28 februari Rob Hulleman
  • Hoogste tijd voor integrale fietsvisie Hoogste tijd voor integrale fietsvisie Onlangs bleek politiek draagvlak voor het invoeren van een helmplicht voor snorfietsers. Dit bracht bij mij een herinnering boven aan de integrale visie op... 28 februari Aad Wilmink, lid Commissie...
  • MaaS en fiets MaaS en fiets Mobility as a Service staat volop in de belangstelling, en terecht! Door je trip van A naar B te kunnen plannen, boeken, uitvoeren en betalen via dezelfde app wordt het... 28 februari Rik van der Graaf & Robin Kleine
  • Het ongelijk van Veilig Verkeer Nederland Het ongelijk van Veilig Verkeer Nederland Het AD kopte de maandag voor de kerst: ‘Woonwijken onveiliger door rondscheurende pakketbezorgers’ . Meer pakketbezorgers maken de straten in woonwijken onveiliger,... 27 december Walther Ploos van Amstel
  • Zijn 'kijken en zien' wel zo vanzelfsprekend? Zijn 'kijken en zien' wel zo vanzelfsprekend? Kern van de bekende discussies over ‘grijze wegen’ en worstelingen ermee in de praktijk, is volgens mij: hoe ‘vertellen’ we de weggebruiker met de inrichting van wegen en... 19 december Max van Kelegom, verkeersvisioloog...
  • ‘Matrix-X gaat voor mij nooit aan!’ ‘Matrix-X gaat voor mij nooit aan!’ Vaste bijrijders van ernstig kleurenblinde chauffeurs geven mondeling gedurende de rit gekleurde signalen langs en boven de weg door. Zulke privé-systemen voorkomen... 19 december Meinard Noothoven van Goor
  • Het addertje onder MaaS Het addertje onder MaaS Veel concepten voor gedeelde mobiliteit zijn op de markt gekomen en beconcurreren elkaar om onze aandacht. Betalende consumenten zijn immers nodig om hun businessmodel tot... 19 december Robin Huizenga, PTV Group
  • Is kilometerheffing invoeren een goed idee? Is kilometerheffing invoeren een goed idee? Rekeningrijden staat weer volop in de spotlights. Vorige week deed RAI Vereniging een pleidooi voor rekeningrijden en Zondag met Lubach besteedde er ook aandacht aan. Maar is... 22 november Bert van Wee, TU Delft
  • Integrale processen en communicatie centraal Integrale processen en communicatie centraal We zijn op de laatste etappe langs de snijvlakken van de verkeerskunde aangekomen. Zie mijn eerdere blogs in Verkeerskunde 2 , 3 en 4 van dit jaar. We ondervonden hoe... 26 oktober Miranda Thüsh
  • Grijze weg bestaat niet Grijze weg bestaat niet In de Visie Duurzaam Veilig Wegverkeer 2018-2030 (DV3) wordt nogmaals geconcludeerd dat de wegvakken en kruispunten in de verkeersruimte idealiter maar één verkeersfunctie voor... 25 oktober Jarno Brouwer]
  • Bijna onder de tram Bijna onder de tram In Nederland worden zowel rood-gele als rood-groene tweekleurige verkeerslichten gebruikt, met een heel verschillende boodschap. Levensgevaarlijk voor kleurenblinden.  Dit... 25 oktober Meinard Noothoven van Goor
  • Voorkom het Grote Vastlopen Voorkom het Grote Vastlopen Het verkeer in stedelijke regio’s loopt vast. De ringwegen raken vol, in de spits barst het openbaar vervoer uit zijn voegen en de fietsfiles vormen geen zijn uitzondering meer.... 17 oktober Friso de Zeeuw
  • Ontwikkel één taal over de identiteit van ruimten Ontwikkel één taal over de identiteit van ruimten In mijn twee vorige blogs in Verkeerskunde 2 en Verkeerskunde 3 ontdekten we dat het ontwerpen van de openbare ruimte lijkt op koken. Als we de juiste combinatie van kleuren,... 14 september Miranda Thüsh
  • Betere kansen met MaaS door samen te werken Betere kansen met MaaS door samen te werken De verkeerskunde heeft van oudsher een focus op techniek, infrastructuur en het modelleren van mobiliteit. Binnen het vakgebied en daarbuiten ontstaat het besef dat deze... 14 september Mike Bérénos en Robert Scheerder
  • Stel, je ziet geen rood Stel, je ziet geen rood Dit is de eerste blog van een serie van zes over kleuren in het verkeer. Deze serie beoogt het verkeer veiliger te maken door beter kleurgebruik. Kleurenblind-proof is... 14 september Meinard Noothoven van Goor
  • Nog een lange weg te gaan Nog een lange weg te gaan Na mijn kritische blog over Duurzaam Veilig 3.0 ( VK 2/2018 ) kreeg ik een prachtige kans te laten zien hoe je de voetganger en fietser wél een volwaardige plek kan geven in de... 13 september Berry den Brinker

Artikelen 1 tot 25 van 240

1 2 3 4 5 6

Meer...

Verkeerskunde is een uitgave van ANWB.
© 2019 www.verkeerskunde.nl - alle rechten voorbehouden.