Hoe gevaarlijk is de smartphone in de auto?

dinsdag 30 januari 2018 Nathalie van Dijk, verkeerspsycholoog Sweco 2 reacties 379x gelezen

Een Skype-vergadering in de auto, whatsappen op de fiets, facetimen terwijl je oversteekt: we multitasken er massaal op los in het verkeer. En dat blijkt de verkeersveiligheid bepaald niet ten goede te komen. De mogelijkheden die onze telefoon biedt mogen dan ‘smart’ zijn, maar ‘safe’ is anders. Tijd om verder te zoeken naar mogelijkheden om op een veilige en verantwoorde manier technologie in het verkeer te gebruiken.

Nathalie van Dijk, Sweco

Nathalie van Dijk, Sweco

Herinnert u zich nog die video van verzekeraar Interpolis? Het verhaal van een jongeman die achter het stuur zijn smartphone checkt en daardoor met 90 km/h op zijn voorligger botst, laat mij maar niet los. De bestuurster raakt zwaargewond. Haar zoon, die achterin zit, overlijdt. De video gaat viral en wordt op Facebook meer dan 20.000 keer gedeeld.

 

Zo’n filmpje maakt dus indruk. Misschien is het zelfs confronterend. Want als het om smartphonegebruik achter het stuur gaat, duikt er vaak een narcistisch duiveltje op dat vertelt dat u een ster bent in multitasken. U bent geen zondagsrijder, maar een ervaren bestuurder met een drukbezette agenda. Met uw linkeroog op de weg en het rechteroog op uw telefoon stuurt u even een appje of scrollt u door uw tijdlijn. Alles onder controle, denkt u…

 

Multitasken in de auto
U hebt misschien het gevoel dat u met gemak twee dingen tegelijk kunt, maar het brein fopt u. Psychologisch onderzoek heeft aangetoond dat onze handen, ogen en hersenen maar één taak tegelijk kunnen uitvoeren. Appen en autorijden gaan dus niet samen. De kans is aannemelijk dat u mij op dit moment nog niet gelooft, omdat u het levende bewijs bent dat het wel kan. Maar onderzoeker Jelmer Borst van de Universiteit van Groningen bewijst iets anders.

 

Hij heeft ontdekt dat ons werkgeheugen slechts één ding tegelijk kan. Al het andere wat u op datzelfde moment doet, wordt verplaatst naar het langetermijngeheugen. U bent dus niet aan het multitasken, maar aan het switchtasken. En voor elke switch van de telefoon naar het verkeer heeft het brein een zeventiende van een seconde nodig. In die tijd kunnen hersenen geen informatie verwerken. En het filmpje toont aan dat die fractie van nog geen kwartseconde er wel degelijk toe doet!

 

Veilige smartfuncties
Als verkeerspsycholoog bij Sweco is het mijn missie om de verkeersveiligheid te bevorderen. Het liefst zou ik dus zeggen: weg met die telefoon achter het stuur! Maar de smartphone mag dan een gevaarlijke verleider zijn, hij is ook bijzonder handig in het verkeer. Door allerlei verkeersgerelateerde functies kan hij uw reis van A naar B een stuk makkelijker en efficiënter maken. Deze smartfuncties moeten dus zo veilig mogelijk worden aangeboden. Maar hoe? De pushberichten die zich tijdens je reis opdringen, zijn verleidelijk. U wordt getriggerd om toch even op je telefoon te kijken. Ik vind daarom dat elke auto uitgerust moet worden met een optimaal navigatiesysteem of in-carscherm, dat de verkeersgerelateerde functies op de smartphone overbodig maakt.

 

Maar ook dan wordt de aandacht afgeleid door een scherm. Bij het (door)ontwikkelen van dit soort systemen is het dus noodzakelijk om te zoeken naar een niet afleidend design en optimale gebruiksvriendelijkheid.

 

Appen in de auto
Eén ding is duidelijk: er moet iets gebeuren, want de cijfers liegen er niet om. Eén op de drie automobilisten verstuurt weleens een bericht achter het stuur. Onder zakelijke rijders zegt maar liefst 37 procent zijn telefoon niet te kunnen negeren tijdens een rit. En de prijs die we daarvoor betalen is hoog. Volgens de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV) vergroot smartphonegebruik de kans op betrokkenheid bij een ernstig ongeval met ongeveer factor tien. We kunnen dus niet wachten tot elke auto in de toekomst van zo’n veilig navigatiesysteem of in-carscherm is voorzien. Om het verkeer ook zonder zo’n systeem veiliger te maken, zullen we ons gedrag moeten veranderen.

 

Offline verveling heeft een functie
Waarschijnlijk hebt u nu het gevoel dat u uw tijd zo optimaal mogelijk moet gebruiken. Dat doet u door ook in de auto te communiceren via de smartphone: even appen, skypen of facetimen. Maar wist u dat u productiever wordt door af en toe offline te zijn? Als u overspoeld wordt met informatie, hebt u volgens onderzoeker Evgeny Morozov geen ruimte om nieuwe inzichten te krijgen. Dan ontstaat er informatiemoeheid in het hoofd.

 

De verveling die mogelijk toeslaat op een lange snelweg, heeft juist een functie! Hersenscans laten zien dat de binnenkant van de prefrontale cortex zeer actief is bij verveling. U krijgt ruimte om dieper na te denken en uw creativiteit wordt gestimuleerd. Resultaat: wanneer u weer aan het werk gaat, zult u merken dat u uiteindelijk productiever bent. Er zijn diverse apps beschikbaar die u kunnen helpen om het gebruik van de smartphone te verminderen. Hiermee kunt u er bijvoorbeeld achter komen hoelang u dagelijks naar je telefoonscherm kijkt. Er zijn ook apps beschikbaar die  pushberichten blokkeren tijdens de rit. Mijn eigen offline-moment creëer  ik trouwens door af en toe mijn telefoon in de vliegtuig-modus te zetten.

 

Tekenen voor veilig verkeer
Sweco ondertekende in januari het Convenant ‘Veilig gebruik smartfuncties in het verkeer’. Daarmee bevestigen ook wij hoeveel waarde we hechten aan volledige aandacht op de weg wanneer u in de auto zit. In de stad van de toekomst speelt technologie een steeds belangrijkere rol. Voor ons is het daarom niet meer dan logisch om ons te verbinden aan het verantwoord gebruik van smartfuncties in het verkeer.

 

Daarnaast hoop ik dat iedereen af en toe een moment van verveling ervaart en het lef heeft om in de auto offline te zijn. Daarmee bewijst u niet alleen de verkeersveiligheid een grote dienst, maar ook uzelf. U krijgt er immers een creatiever en productiever brein voor terug!   

 

Over Nathalie van Dijk
Nathalie van Dijk is verkeerspsycholoog bij Sweco: “Het gedrag van mensen vind ik bijzonder fascinerend. Bij Sweco bestudeer ik het doen en laten van verkeersdeelnemers en onderzoek ik hoe je hun gedrag kunt beïnvloeden. Mijn belangrijkste doelen? Het stimuleren van duurzame mobiliteit en het verhogen van de verkeersveiligheid.”


Reacties

Reacties

Theo van den Elzen 31/08/2018 13:23

Op de trekker heb je een hand aan het stuur, of je knie.
De ander heb je nodig voor de mobiel.
De zaken regelen moet doorgaan.

johan Rommelaere 08/07/2018 00:24

Ik heb met heel veel interesse dit artikel gelezen. Ik probeer binnen de politiecultuur, en dit is op zich niet eenvoudig, een nieuwe aanpak te promoten. Gedragswijzing door combinatie van sensibilisatie en handhaving en gerichte communicatie naar doelgroepen samen met partners. Veel collega's vinden alleen "handhaving" een politietaak. Zelf zijn we projectleider van een fietsproject en proberen daar deze aanpak te gebruiken. De grootste weerstand komt van binnen de organisatie - partners staan er wel voor open. Ik heb voor collega's van mijn eigen team al eens een uiteenzetting over dat "multitasken" gegeven en eenvoudig proberen uit te leggen hoe ons brein werkt en wat de beperkingen zijn en wat de invloed van afleiding, alcohol en drugs kunnen zijn. Bedoeling is dat ze dan ook snappen waar ze mee bezig zijn. We proberen binnen het fietsproject ook studenten te sensibiliseren rond de gevaren van alcohol op de fiets en de zin van het dragen van een fietshelm. Studenten zijn echter door hun subcultuur een heel moeilijke groep om vanuit de politie (authoriteit) te bereiken. We proberen dit met partners ......maar het is niet eenvoudig dit voor elkaar te krijgen en deze visie verkocht te krijgen. Intern bij de politie botst het op weerstand. Hoe zit dat in Nederland ?

Reageren

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Legenda
Bij dit veld is invoer verplicht.

Meer blogs

Artikelen 76 tot 100 van 223

1 2 3 4 5 6

  • Lessen van Haaksbergen Lessen van Haaksbergen Welke lessen zijn te leren van twee uitspraken van de strafrechter van de rechtbank Overijssel in de zaak Haaksbergen van 15 april 2016? Deze strafzaken... 28 april Roeland De Korte
  • Schaalsprong Fiets: Droom of werkelijkheid? Schaalsprong Fiets: Droom of werkelijkheid? Een samenvatting van deze blog is verschenen in Verkeerskunde 1/2016 25 maart Hugo van der Steenhoven
  • De Simpele weg De Simpele weg Deze blog is ook verschenen in VK2/2016 25 maart Carlo van de Weijer
  • Van witkar naar witkar Van witkar naar witkar In het Amsterdam Museum is de witkar nog steeds een van de populairste attracties. Ik ben er een keer gaan kijken. De witkar stamt uit de jaren 1970 en wordt wel gezien als “het... 18 maart Jaco Berveling
  • Stikken van fijnstof is niet fijn Stikken van fijnstof is niet fijn Aanleiding: Minister van der Steur (VenJ) beantwoordt vragen van de Kamerleden Tanamal, Hoogland en Kerstens (allen PvdA) over het verloren gaan van 45.000 gezonde levensjaren... 17 maart Johan Janse
  • Blog 2 Vergevingsgezinde fietspad: Fietsen en fietsers hebben geen kreukelzone Blog 2 Vergevingsgezinde fietspad: Fietsen en fietsers hebben geen kreukelzone Op 31 maart is de eindbijeenkomst van het project Het Vergevingsgezinde Fietspad in het provinciehuis in Zwolle. U kunt zich hier nog voor aanmelden . Wat ging hieraan... 17 maart Peter Morsink
  • KiM neemt fiets serieus KiM neemt fiets serieus Het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) van het ministerie Infrastructuur & Milieu begint de fiets eindelijk echt serieus te ontdekken. Na de waardevolle publicatie... 29 februari Wim Bot, lobbyist voor de Fietsersbond
  • Hoe vergevingsgezind is het fietspad? Omdenken! Hoe vergevingsgezind is het fietspad? Omdenken! Een ongeluk zit in een klein hoekje. Of in een lastig rafelig randje. Dat weet ik, omdat ik samen met het ministerie van Infrastructuur en Milieu, enkele provincies, gemeenten... 16 februari Peter Morsink
  • Melanie, waar blijft je regie? Melanie, waar blijft je regie? De Tweede Kamer debatteerde 8 december 2015 over het zorgwekkend stijgende aantal ernstige verkeersgewonden. De aanleiding was de brief van 18 november van de minister van... 16 februari Berry den Brinker
  • De rol van en juiste plek voor mobiliteit in de samenleving De rol van en juiste plek voor mobiliteit in de samenleving Mobiliteit lijkt vanzelfsprekend, maar wat gebeurt er als mensen niet of heel slecht contact kunnen maken, of als gedachten en goederen kunnen uitwisselen en ontmoetingen... 16 februari Mike Bérénos
  • Ben jij straks smart, shared of social? Ben jij straks smart, shared of social? Ooit was het overzichtelijk. De verkeerskundige was een duidelijke specialist in het domein van de ruimtelijke infrastructuur. Maar het bleek niet voldoende. We moesten ons in... 16 februari Ron Bos
  • WEpods: vergeten we niet dat we koploper zijn? WEpods: vergeten we niet dat we koploper zijn? Automatisch rijden op de openbare weg is een forse uitdaging, waar diverse landen en diverse bedrijven nu volop mee bezig zijn. In Nederland is onlangs de eerste rit met een... 1 februari Johan Janse, JJ Advies
  • Een helm helpt niet om ongevallen te voorkomen Een helm helpt niet om ongevallen te voorkomen 'Zo af en toe laait de discussie weer op over het verplichten van een helm voor fietsers. En dat is ook goed omdat we altijd op zoek moeten blijven naar het beperken van... 18 december Ferry Smith
  • Administratieve perikelen rond alcoholslot met vergaande gevolgen Administratieve perikelen rond alcoholslot met vergaande gevolgen Een deelnemer aan het alcoholslotprogramma, krijgt begin september een brief van het CBR waarin staat dat bij een steekproef van de RDW is geconstateerd dat de verzegeling is... 18 december Mieke Eversteijn, advocaat bij...
  • RvS: Laantje van Alverna is een ongesloten spoorwegovergang RvS: Laantje van Alverna is een ongesloten spoorwegovergang Op 9 december 2015 heeft de Raad van State uitspraak gedaan in zaak van het Laantje van Alverna. In de kern gaat het hier om de vraag of de spoorwegovergang ter hoogte van het... 10 december Roeland de Korte
  • CROW-richtlijnen zijn niet imperatief, maar sterk indicatief CROW-richtlijnen zijn niet imperatief, maar sterk indicatief Wat is het rechtskarakter van CROW-normen? Een veel gestelde vraag vanuit de praktijk. Het antwoord op deze vraag wordt door de rechtbank Limburg gegeven. 10 december Roeland de Korte
  • Tijd dat toegankelijkheid een plek in regelgeving krijgt Tijd dat toegankelijkheid een plek in regelgeving krijgt In december 2014 reed een scooter even naast het fietspad in de Marnixstraat nabij het Leidseplein in Amsterdam. De bestuurder zag niet dat de naastliggende trambaan hoger lag... 27 oktober Berry den Brinker
  • Samen regenwater zorgzaam afvoeren Samen regenwater zorgzaam afvoeren Hoe dreigend de klimaatrisico’s ook zijn, hoe snel er interessante oplossingen worden ontwikkeld om de ondergrondse regenwatervoorzieningen op een mooie manier bovengronds te... 27 oktober Frank Kolderie
  • De duurzame binnenstad: ga uit van de reiziger zelf! De duurzame binnenstad: ga uit van de reiziger zelf! Een samenvatting van deze blog verscheen in VK 4/2015 onder de titel: Stedelijke verdichting? Maak de mobilist mobiel Auteurs: Sjoerd Stienstra en Chris Verweijen 28 augustus
  • Barst in Amsterdams voetgangersbeleid? Barst in Amsterdams voetgangersbeleid? In Amsterdam zijn oversteekplaatsen voor voetgangers traditioneel voorzien van zebramarkeringen van stoep tot stoep, inclusief alle geregelde oversteekplaatsen bij drukke... 17 augustus Berry den Brinker, Stichting SILVUR /...
  • Niet officiële verkeersborden: goede zaak of slechte ontwikkeling? Niet officiële verkeersborden: goede zaak of slechte ontwikkeling? Mr. Roeland de Korte, jurist Verkeer en Wegbeheer, gemeente Alphen aan den Rijn een samenvatting van deze blog verscheen in VK4/2015 onder de titel: Onofficiële ... 30 juli
  • Keerpunt in slecht wegontwerp? Keerpunt in slecht wegontwerp? Berry den Brinker, Sti chting SILVUR / Vrije Universiteit Amsterdam   Fotografie: Berry den Brinker & Marianne van der Velde 29 mei
  • Infratecture Rotterdam: accentverschuiving in de mobiliteitsagenda Infratecture Rotterdam: accentverschuiving in de mobiliteitsagenda Martin Guit, gemeente Rotterdam 29 mei
  • Verkeersmodellen: Waarom, Wanneer en Hoe? Peter Pelzer en Marco te Brömmelstroet 22 mei
  • Meer, veel meer, verkeersmodellen Meer, veel meer, verkeersmodellen Bart Elbers, senior adviseur bij Transpute reageert op het artikel ‘Tegen verkeersmodellen’ (VK 7/2014) van Peter Pelzer, Universiteit Utrecht, met de stelling: ‘Meer, veel... 27 maart

Artikelen 76 tot 100 van 223

1 2 3 4 5 6

Meer...

Verkeerskunde is een uitgave van ANWB.
© 2018 www.verkeerskunde.nl - alle rechten voorbehouden.