Nederlander reist niet méér, maar minder per auto

maandag 11 december 2017 Arie Bleijenberg, Huib van Essen en Bert van Wee 0 reacties 614x gelezen

Het aantal kilometers dat de Nederlander gemiddeld in de auto reist, daalt al meer dan tien jaar. Dit is een trendbreuk met de decennia voor 2005. Deze verandering lijkt niet mee te wegen in de prognoses die het rijk hanteert bij beslissingen over de aanleg van meer wegen. Het is waarschijnlijk dat de groei van het autoverkeer daarom lager uitkomt dan nu wordt voorspeld, wat belangrijke gevolgen kan hebben voor de nut en noodzaak van nieuwe weguitbreidingen.
Ir. Arie Bleijenberg (auteur van het boek ‘Nieuwe mobiliteit’), schreef deze blog samen met 
Ir. Huib van Essen (CE Delft) en Prof. Dr. Bert van Wee (TU Delft)

Ir. Arie Bleijenberg (auteur van het boek ‘Nieuwe mobiliteit’), schreef deze blog samen met Ir. Huib van Essen (CE Delft) en Prof. Dr. Bert van Wee (TU Delft)

In 2016 heeft de Nederlander gemiddeld weer iets minder kilometers in de auto afgelegd dan het jaar daarvoor. Dit blijkt uit recent door het Ministerie van Infrastructuur en Milieu gepubliceerde cijfers. Sinds 2005 is het aantal per inwoner gereisde kilometers in een auto met bijna 5% gedaald. Zowel voor als na de economische crisis van 2008 zijn er jaren met een kleine afname geweest. Dit is een opvallende trendbreuk met de 60 jaar hiervoor. Sinds 1950 is het gebruik van de auto bijna 20 keer zo groot geworden. Tot 1970 kenden de meeste jaren een groei van meer dan 10%. Daarna vlakte de groei af en tussen 1990 en 2005 bedroeg die nog maar 0,5% per jaar. Nu is er dus sprake van een lichte afname.

 

Deze afname in het autogebruik heeft drie oorzaken. De gemiddelde snelheid van de auto neemt al sinds 1995 niet meer toe en blijft stabiel rond de 45 km per uur. Hierdoor rijdt men per uur in de auto niet meer steeds grotere afstanden. Tweede verklaring voor de lichte daling van de automobiliteit per inwoner is dat de verstedelijking toeneemt. De meer dan 3 miljoen inwoners van de meest verstedelijkte gemeenten leggen gemiddeld 40% minder kilometers in een auto af, dan de andere Nederlanders. En ten derde gaat de sterke groei van het vliegverkeer een beetje ten koste van de tijd die we autorijden. Nu al leggen Nederlanders gemiddeld 25% van hun totale mobiliteit af in een vliegtuig en dit aandeel groeit verder. Deze drie ontwikkelingen zetten door en daarom is te verwachten dat het aantal kilometers dat de Nederlander gemiddeld in de auto aflegt stabiliseert of licht daalt de komende decennia. Het verbaast ons dan ook dat de prognoses die de rijksoverheid hanteert, uitgaan van 10% groei in de komende 15 jaar. Voor dergelijke groeipercentages in het autogebruik per inwoner moeten we terug tot voor 1990. Wij zien geen aannemelijke redenen waarom dit zal gebeuren.

 

De hiervoor besproken cijfers gaan over de gemiddelde automobiliteit per Nederlander, als autobestuurder en passagier samen. Dit is niet hetzelfde als de ontwikkeling van het autoverkeer in Nederland. Het aantal autokilometers is met 7% gegroeid sinds 2005. Dat we minder kilometers in een auto zitten en dat tegelijkertijd toch het autoverkeer groeit, heeft twee oorzaken. De bevolking is nog wel wat gegroeid en het aantal mensen dat gemiddeld in een auto zit is afgenomen. De daling van de bezettingsgraad is het belangrijkst. Het afgelopen decennium is de bezettingsgraad gedaald van 1,5 naar 1,4. In de prognoses van de rijksoverheid voor de groei van het autoverkeer wordt uitgegaan van een verdere daling van de bezettingsgraad naar 1,3 in 2030. Als dit echter niet gebeurt komt het volume autoverkeer bijna 8% lager uit dan nu wordt voorspeld. Wij vragen ons af of deze verdere daling van de bezettingsgraad een realistische verwachting is. Gaat de deelauto de bezettingsgraad niet juist verhogen? Mogelijk vooral in combinatie met verdere verstedelijking? Gaat het klimaatbeleid van het nieuwe kabinet invloed hebben op de toekomstige bezettingsgraad van de auto?

 

We plaatsen, kortom, twee belangrijke vraagtekens bij de laatste prognoses voor de groei van het autoverkeer. Zowel de stabilisatie van de automobiliteit per inwoner, als onze twijfel over de verdere daling van de bezettingsgraad, leiden tot een lagere groeiverwachting. Opvallend is dat de lage variant van de prognoses voor het autoverkeer die het rijk heeft opgesteld, precies in lijn ligt met de trend van de afgelopen 10 jaar, terwijl de hoge variant een trendbreuk naar sterkere groei veronderstelt. De lage prognose van het rijk lijkt ons om genoemde redenen een beter uitgangspunt voor het beleid, dan de hoge prognose die nu leidend lijkt te zijn.

 

De werkelijkheid kan overigens ook onder de lage prognose uitkomen. Als de daling van het autogebruik per inwoner van de afgelopen 10 jaar doorzet en als de uitgangpunten uit de lage prognose voor de bevolkingsomvang en bezettingsgraad uitkomen, dan groeit het autoverkeer niet verder. Dit is een flink verschil met de twee prognoses van de rijksoverheid die op 10 tot 30% groei van het autoverkeer tot 2030 uitkomen. Omdat nog onvoldoende wordt beseft dat we middenin een transitie van onze mobiliteit zitten bestaat de neiging om op de oude voet door te gaan. Het is echter niet waarschijnlijk dat we teruggaan naar groeicijfers van twee decennia geleden. In deze situatie waar oude denkkaders nog sterk aanwezig zijn, is het belangrijk de feitelijke ontwikkelingen op de voet te volgen en er bij grote investeringen in weguitbreiding rekening mee te houden dat de groei van het autoverkeer onder de huidige prognoses kan blijven.

 

Ir. Arie Bleijenberg (auteur van het boek ‘Nieuwe mobiliteit’)

Ir. Huib van Essen (CE Delft)

Prof. Dr. Bert van Wee (TU Delft)

 

 

 

 

 

Reageren

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Legenda
Bij dit veld is invoer verplicht.

Meer blogs

Artikelen 101 tot 125 van 250

2 3 4 5 6 7

  • De energie in Hal 9 De energie in Hal 9 Deze blog is verschenen in VK3/2016 27 mei
  • Truck platooning (r)evolutie van transport en werkgelegenheid Truck platooning (r)evolutie van transport en werkgelegenheid Zelfrijdende voertuigen gaan er komen en zeker in de wereld van transport. Daar is een enorme winst in kostenbesparing en veiligheidsverbetering te bereiken. Klik maar eens... 9 mei Joahn Janse
  • Lessen van Haaksbergen Lessen van Haaksbergen Welke lessen zijn te leren van twee uitspraken van de strafrechter van de rechtbank Overijssel in de zaak Haaksbergen van 15 april 2016? Deze strafzaken... 28 april Roeland De Korte
  • Schaalsprong Fiets: Droom of werkelijkheid? Schaalsprong Fiets: Droom of werkelijkheid? Een samenvatting van deze blog is verschenen in Verkeerskunde 1/2016 25 maart Hugo van der Steenhoven
  • De Simpele weg De Simpele weg Deze blog is ook verschenen in VK2/2016 25 maart Carlo van de Weijer
  • Van witkar naar witkar Van witkar naar witkar In het Amsterdam Museum is de witkar nog steeds een van de populairste attracties. Ik ben er een keer gaan kijken. De witkar stamt uit de jaren 1970 en wordt wel gezien als “het... 18 maart Jaco Berveling
  • Stikken van fijnstof is niet fijn Stikken van fijnstof is niet fijn Aanleiding: Minister van der Steur (VenJ) beantwoordt vragen van de Kamerleden Tanamal, Hoogland en Kerstens (allen PvdA) over het verloren gaan van 45.000 gezonde levensjaren... 17 maart Johan Janse
  • Blog 2 Vergevingsgezinde fietspad: Fietsen en fietsers hebben geen kreukelzone Blog 2 Vergevingsgezinde fietspad: Fietsen en fietsers hebben geen kreukelzone Op 31 maart is de eindbijeenkomst van het project Het Vergevingsgezinde Fietspad in het provinciehuis in Zwolle. U kunt zich hier nog voor aanmelden . Wat ging hieraan... 17 maart Peter Morsink
  • KiM neemt fiets serieus KiM neemt fiets serieus Het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) van het ministerie Infrastructuur & Milieu begint de fiets eindelijk echt serieus te ontdekken. Na de waardevolle publicatie... 29 februari Wim Bot, lobbyist voor de Fietsersbond
  • Hoe vergevingsgezind is het fietspad? Omdenken! Hoe vergevingsgezind is het fietspad? Omdenken! Een ongeluk zit in een klein hoekje. Of in een lastig rafelig randje. Dat weet ik, omdat ik samen met het ministerie van Infrastructuur en Milieu, enkele provincies, gemeenten... 16 februari Peter Morsink
  • Melanie, waar blijft je regie? Melanie, waar blijft je regie? De Tweede Kamer debatteerde 8 december 2015 over het zorgwekkend stijgende aantal ernstige verkeersgewonden. De aanleiding was de brief van 18 november van de minister van... 16 februari Berry den Brinker
  • De rol van en juiste plek voor mobiliteit in de samenleving De rol van en juiste plek voor mobiliteit in de samenleving Mobiliteit lijkt vanzelfsprekend, maar wat gebeurt er als mensen niet of heel slecht contact kunnen maken, of als gedachten en goederen kunnen uitwisselen en ontmoetingen... 16 februari Mike Bérénos
  • Ben jij straks smart, shared of social? Ben jij straks smart, shared of social? Ooit was het overzichtelijk. De verkeerskundige was een duidelijke specialist in het domein van de ruimtelijke infrastructuur. Maar het bleek niet voldoende. We moesten ons in... 16 februari Ron Bos
  • WEpods: vergeten we niet dat we koploper zijn? WEpods: vergeten we niet dat we koploper zijn? Automatisch rijden op de openbare weg is een forse uitdaging, waar diverse landen en diverse bedrijven nu volop mee bezig zijn. In Nederland is onlangs de eerste rit met een... 1 februari Johan Janse, JJ Advies
  • Een helm helpt niet om ongevallen te voorkomen Een helm helpt niet om ongevallen te voorkomen 'Zo af en toe laait de discussie weer op over het verplichten van een helm voor fietsers. En dat is ook goed omdat we altijd op zoek moeten blijven naar het beperken van... 18 december Ferry Smith
  • Administratieve perikelen rond alcoholslot met vergaande gevolgen Administratieve perikelen rond alcoholslot met vergaande gevolgen Een deelnemer aan het alcoholslotprogramma, krijgt begin september een brief van het CBR waarin staat dat bij een steekproef van de RDW is geconstateerd dat de verzegeling is... 18 december Mieke Eversteijn, advocaat bij...
  • RvS: Laantje van Alverna is een ongesloten spoorwegovergang RvS: Laantje van Alverna is een ongesloten spoorwegovergang Op 9 december 2015 heeft de Raad van State uitspraak gedaan in zaak van het Laantje van Alverna. In de kern gaat het hier om de vraag of de spoorwegovergang ter hoogte van het... 10 december Roeland de Korte
  • CROW-richtlijnen zijn niet imperatief, maar sterk indicatief CROW-richtlijnen zijn niet imperatief, maar sterk indicatief Wat is het rechtskarakter van CROW-normen? Een veel gestelde vraag vanuit de praktijk. Het antwoord op deze vraag wordt door de rechtbank Limburg gegeven. 10 december Roeland de Korte
  • Tijd dat toegankelijkheid een plek in regelgeving krijgt Tijd dat toegankelijkheid een plek in regelgeving krijgt In december 2014 reed een scooter even naast het fietspad in de Marnixstraat nabij het Leidseplein in Amsterdam. De bestuurder zag niet dat de naastliggende trambaan hoger lag... 27 oktober Berry den Brinker
  • Samen regenwater zorgzaam afvoeren Samen regenwater zorgzaam afvoeren Hoe dreigend de klimaatrisico’s ook zijn, hoe snel er interessante oplossingen worden ontwikkeld om de ondergrondse regenwatervoorzieningen op een mooie manier bovengronds te... 27 oktober Frank Kolderie
  • De duurzame binnenstad: ga uit van de reiziger zelf! De duurzame binnenstad: ga uit van de reiziger zelf! Een samenvatting van deze blog verscheen in VK 4/2015 onder de titel: Stedelijke verdichting? Maak de mobilist mobiel Auteurs: Sjoerd Stienstra en Chris Verweijen 28 augustus
  • Barst in Amsterdams voetgangersbeleid? Barst in Amsterdams voetgangersbeleid? In Amsterdam zijn oversteekplaatsen voor voetgangers traditioneel voorzien van zebramarkeringen van stoep tot stoep, inclusief alle geregelde oversteekplaatsen bij drukke... 17 augustus Berry den Brinker, Stichting SILVUR /...
  • Niet officiële verkeersborden: goede zaak of slechte ontwikkeling? Niet officiële verkeersborden: goede zaak of slechte ontwikkeling? Mr. Roeland de Korte, jurist Verkeer en Wegbeheer, gemeente Alphen aan den Rijn een samenvatting van deze blog verscheen in VK4/2015 onder de titel: Onofficiële ... 30 juli
  • Keerpunt in slecht wegontwerp? Keerpunt in slecht wegontwerp? Berry den Brinker, Sti chting SILVUR / Vrije Universiteit Amsterdam   Fotografie: Berry den Brinker & Marianne van der Velde 29 mei
  • Infratecture Rotterdam: accentverschuiving in de mobiliteitsagenda Infratecture Rotterdam: accentverschuiving in de mobiliteitsagenda Martin Guit, gemeente Rotterdam 29 mei

Artikelen 101 tot 125 van 250

2 3 4 5 6 7

Meer...

Verkeerskunde is een uitgave van ANWB.
© 2019 www.verkeerskunde.nl - alle rechten voorbehouden.