Vormgeving 12 nieuwe verkeersborden kan beter

dinsdag 15 augustus 2017 Peter Veringmeier, Veringmeier Verkeersmanagement 2 reacties 1673x gelezen

Vanaf 1 juli 2017 zijn er 14 nieuwe verkeersborden toegevoegd aan bijlage 1 van de RVV 1990. Maar geven die borden nu de gewenste duidelijkheid? En komt de vorm en betekenis wel overeen met internationale afspraken? In deze blog ga ik in op deze vragen.


Peter Veringmeier, Veringmeier Verkeersmanagement

Peter Veringmeier, Veringmeier Verkeersmanagement

Volgens demissionair minister Schultz - van Haegen moeten de nieuwe verkeersborden vooral bijdragen aan de duidelijkheid in het verkeer in een aantal situaties. Op 21 oktober 2014 had ik al een blog geschreven met enkele kritische kanttekeningen bij deze 14 verkeersborden. Nu 2,5 jaar later de borden alsnog zijn ingevoerd, zet ik vraagtekens bij de vorm en betekenis van de nieuwe borden.


Een vergelijking

Als ik je vraag wat bord G7 betekent, dan zal iedereen bij het zien van het verkeersbord weten dat dit een voetpad is, waar je verplicht gebruik van moet maken (volgens artikel 4, hoofdstuk II, paragraaf 1, RVV 1990). En als je bord G11 ziet dan weet je dat dit een verplicht fietspad is en G13 een onverplicht fietspad.

 

 

 

 

Maar wat nu als je één van de 14 nieuwe verkeersborden tegenkomt? Bij bord F11 is een motorvoertuig dat niet sneller kan of mag rijden dan 25 km/h verplicht de passeerstrook te gebruiken, zodat andere weggebruikers hem in kunnen halen (ook al zijn er helemaal geen andere weggebruikers op dat moment op de rijbaan).

 

Maar bij de borden F13, F15, F17, F19 en F21 is het niet verplicht om de specifieke doelgroepstrook te gebruiken, ook al heeft het ministerie bewust ervoor gekozen om deze borden de vorm van gebodsborden te geven. De rijbaan of rijstrook wordt met deze borden uitsluitend bestemd voor motorvoertuigen die met het RVV-symbool zijn aangegeven. De borden hebben tot gevolg dat andere weggebruikers de doelgroepstrook niet mogen gebruiken, maar de omschrijving van de werking is tevens zodanig dat verplicht gebruik door de doelgroep niet aan de orde is.

 

 

En dat is op zijn zachts gezegd vreemd. Want waarom heeft het ministerie deze borden de vorm van een gebodsbord meegegeven? En waarom gaat het ministerie voorbij aan de afspraken die er internationaal gemaakt zijn over de vormgeving van verkeersborden.


Vorm en betekenis

Het uiterlijk van de borden werd vastgesteld op 8 november 1968 te Wenen in het Verdrag inzake verkeerstekens. Verkeersborden zijn er in verschillende categorieën. Sommige geven verboden weer voor het wegverkeer in het algemeen of bestuurders van bepaalde voertuigen in het bijzonder, andere verkeersborden leggen juist verplichtingen op of geven informatie aan de verkeersdeelnemer.


Nederland heeft met de ondertekening van het verdrag in 2008 erkent “dat een internationale eenvormigheid van verkeerstekens en -symbolen, alsmede van verkeerstekens op het wegdek noodzakelijk is om het internationale wegverkeer te vergemakkelijken en de verkeersveiligheid te verhogen.


In artikel 8 van het verdrag staat vermeld: “Ten einde het begrijpen van tekens internationaal te vergemakkelijken, is het stelsel van verkeerstekens dat in dit Verdrag is voorgeschreven, gebaseerd op het gebruik van vormen en kleuren die kenmerkend zijn voor elke categorie tekens en, waar mogelijk, op het gebruik van beeldsymbolen in plaats van teksten. In die gevallen waarin de Verdragsluitende Partijen het noodzakelijk achten de voorgeschreven symbolen te wijzigen, mogen deze wijzigingen hun essentiële kenmerken niet veranderen.


In bijlage I, deel C van het verdrag staat in artikel 1 en 2 vermeld: “Verbodstekens en beperkende tekens dienen rond te zijn. Tenzij bij de beschrijving van de tekens anders is aangegeven, dienen verbodstekens en beperkende tekens een wit of geel vlak te hebben of, bij tekens die een verbod of beperking inhouden voor stilstaan of parkeren, een blauw vlak met een brede rode rand; de symbolen en eventueel nodige opschriften dienen zwart of donkerblauw te zijn en indien er schuine banen op voorkomen, dienen deze rood te zijn en te lopen van links boven naar rechts beneden.


In het Verdrag van Wenen worden enkele voorbeelden van verbodsborden gegeven, zoals de tekens verboden voor fietsen (art. 1), verbod om te keren (art. 3), inhaalverbod (art. 4), snelheidsbeperking (art. 5) en het verbod of beperking om stil te staan of te parkeren (art. 9). In de Nederlandse verkeerswetgeving komen de tekens in bijlage 1 RVV1990 overeen met deze internationale afspraken.

 

 

In bijlage I, deel D, artikel 1en 2 staat vermeld dat “Gebodstekens dienen rond te zijn. Tenzij anders bepaald, dienen deze tekens blauw te zijn met witte symbolen of met symbolen in een lichte kleur, ofwel dienen de tekens wit te zijn met een rode rand en de symbolen zwart.


In het Verdrag van Wenen zijn enkele voorbeelden van gebodsborden gegeven, zoals de tekens voor verplichte rijrichting (art. 1), aan deze zijde passeren (art. 2), verplichte rijrichting op rotonde (art. 3) en verplicht ruiterpad (art. 6). De Nederlandse wetgever heeft dit altijd trouw opgevolgd. De tekens in bijlage 1 RVV1990 komen overeen met deze internationale afspraken.

 

 

In bijlage I, deel E, artikel 1 staat vermeld: “Tekens die een bijzonder voorschrift inhouden zijn gewoonlijk vierkant of rechthoekig met een blauw vlak en een lichtgekleurd symbool of opschrift, dan wel met een wit gekleurd vlak en een donkergekleurd symbool of opschrift.” In het Verdrag van Wenen worden weer enkele voorbeelden gegeven, zoals de tekens voor een eenrichtingsweg (art. 3), autoweg (art. 6), voetgangersoversteekplaats (art. 10) en parkeergelegenheid (art. 12). Ook hier heeft de Nederlandse wetgever het Verdrag trouw opgevolgd. De tekens in bijlage 1 RVV1990 komen overeen met deze internationale afspraken.

 

 

Het idee van de Europese verkeersbordnorm is dus dat je aan de vorm én de kleur én het teken ziet wat het verkeersbord betekent. Er zijn populair gezegd vijf soorten borden te onderscheiden:

 

 

Als Nederland de internationale afspraken consequent was blijven volgen, dan zouden de borden F11 en F12 rond moeten zijn en de borden F13 t/m F22 vierkant van vorm. Al deze borden behoren bovendien in groep G - Verkeersregels te worden ingevoegd, in plaats van in groep F – Overige geboden en verboden.

 

Passeerstrook

Stel je rijdt op een provinciale weg en je komt het nieuwe bord L20 of L21 tegen. Dan kan ik me voorstellen dat je jezelf afvraagt wat die kronkelpijlen te betekenen hebben. Tegenliggers uitsluitend aanrijden in de flank? Dronken tegenliggers op de weg? Spookrijder gesignaleerd? Alleen frontaal inhalen? Allemaal fout. Het bord L20 geeft een uitwijkplaats rechts van de weg aan. En het bord L21 een uitwijkplaats links van de weg.


In Nederland zijn al op diverse gebieden dergelijke passeerstroken en uitwijkplaatsen aangelegd. Met behulp van steeds verschillende verkeersborden werd de functie uitgelegd. Dus standaardisering is logisch en verstandig. Maar dan moeten verkeersregels wel eenduidig en logisch door de weggebruiker te verklaren zijn. Borden met pijlen vragen om een bepaalde actie, zoals voorsorteren of ritsen (bord L5) en daar is op zich niets mis mee. Toch ben ik meer gecharmeerd van de variant die de provincie Zuid-Holland gebruikt. Hierbij wordt duidelijk een verbreding van de rijbaan over een kort gedeelte aangegeven.


Nu kennen we een dergelijke verbreding ook van het in artikel 14 van bijlage I, deel E van het Verdrag van Wenen aangegeven symbool voor een noodstopplaats, die wij in Nederland kennen als bord L14 Vluchthaven.

 

 

Door de borden voor een passeerplaats de rechthoekige maatvoering vergelijkbaar met het bord G1 voor een autosnelweg mee te geven en de onderbroken markering te vervangen door een doorgetrokken kantmarkering op een wat grotere afstand van de verbreding, wordt voldoende onderscheid gemaakt met het bord L14, zodat misverstanden voorkomen worden.


Als we het over mogen doen…

Adele Bloemendaal zong het al:


Zallemenut nog een keertje overdoen

Want het was niet naar m’n zin

Lanemenut nog een keertje overdoen

En begin maar bij 't begin


Als ik aan de hand van bovenstaande verhandeling zelf invulling zou mogen geven aan bijlage 1 RVV 1990 dan zou ik tot de volgende vormgeving, nummering en benaming zijn gekomen:

 

 

Wat rest zijn slechts vragen

Ik blijf me afvragen waarom de NEN-commissie Verkeerstekens de huidige vormgeving en nummering heeft geadviseerd? En waarom heeft het ministerie het voorstel van de NEN-commissie niet getoetst aan het Verdrag van Wenen? En tot slot waarom heeft het parlement geen opmerkingen geplaatst bij het ontwerpbesluit, wat bij brief van 15 september 2014 gedurende vier weken heeft voorgehangen bij het parlement (Kamerstukken II, 2014–2015, 29 398, nr. 417, met bijlage), ter uitvoering van artikel 2b van de Wegenverkeerswet 1994?


Wie het weet, mag het zeggen!

 

Lees het originele artikel hier.


Reacties

Reacties

Peter Veringmeier 22/08/2017 18:05

Hallo Ron,

Jouw stelling is om zowel vierkante als ronde borden in bijlage I van het RVV 1990 op te nemen. Ik ben in deze blog uitsluitend ingegaan op de vormgeving zoals die door het ministerie is doorgevoerd. Ik zou zelf heel anders hiermee zijn omgegaan. Onverplicht gebruik kan je prima regelen met de bestaande geslotenverklaringsborden + onderborden. Daar heb je geen nieuwe borden voor nodig. Als het ministerie verplicht gebruik zou willen aangeven (wat ze dus niet willen), dan hadden ronde borden in elk geval nog iets toegevoegd. Lees mijn blog Kanttekeningen-bij-14-nieuwe-verkeersborden nog maar eens.

Wat betreft de passeerstrook lijkt mij een verplicht gebruik uit praktisch oogpunt erg onverstandig. Een rechthoekig bord wat aanduid “Kijk hier is een passeerstrook” is dan ook op zijn plaats. Vervolgens zou in hoofdstuk 2 “Verkeersregels” van het RVV 1990 een artikel moeten worden toegevoegd waarin de spelregels worden uitgelegd. Datzelfde geldt voor de “doelgroepborden”. Wil je dit in de huidige opzet van het RVV 1990 regelen dan zal er een extra paragraaf 32 moeten worden toegevoegd, om de verkeersregels die bij al die nieuwe borden horen vast te leggen. Het ministerie heeft hier echter niet voor gekozen. Nu moet je de spelregels uit de benaming in bijlage 1 opmaken en geeft het ministerie aan dat ze tijdig met extra voorlichting komt. Van die voorlichting heb ik tot nu toe echter nog niets vernomen.

Ron Reijnders 22/08/2017 10:21

Persoonlijk zou ik een andere weg ingeslagen zijn. Een weg van minder in hokjes denken. Wat bedoel ik?

Ik denk dat beide redenaties enigszins voorbij gaan aan dat de werkelijkheid van hoe een weg is ingedeeld en dus de praktijk weerbarstiger is.

Het belangrijkste daarin is dat het goed is dat we allen nadenken over het gebruik van een strook. De ene keer is het logisch dat je verplicht gebruik wil en de andere keer onverplicht gebruik. , niet zo zeer bij een bus of trambaan of strook maar wel bij alle andere doelgroepen. Ik zou pleiten voor beide opties rond en rechthoek en de wegbeheerder per geval de juiste keuze laten maken.

De passeerstrook is een nog bijzonderder geval /een tussenvorm.
De verplichting van gebruik (zo die er al is) is er alleen als er een tegenligger aankomt. (in die situatie zou een ronde vorm de voorkeur genieten)
Maar als je in lengterichting een keuze moet maken om wel of niet te wachten op de tegenligger dat wordt een lastige want je kan elkaar vaak ook zonder passeerplaats passeren en daarnaast weet je niet op grotere afstand tot de tegenligger of jij zelf nog andersoortige uitwijkplekken hebt. Dat blijft dus bijna altijd een gevoelskwestie (en dus zou ik kiezen voor de rechthoekvorm; behalve als de berm zo enorm slecht is dat je niet wil dat een automobilist een poging doet de berm te berijden maar dan moet er wel afstandsinformatie tot de volgende plek staan).

Het symbool van de passerstrook is inderdaad heel vreemd door in de flank te rijden; de andere pijl moet gewoon korter.

m.vr.gr.

Ron

Reageren

Invoer verplicht
Invoer verplicht
Invoer verplicht

 

 

















 

Legenda
Bij dit veld is invoer verplicht.

Meer blogs

Artikelen 1 tot 25 van 266

1 2 3 4 5 6

  • Verkeersveiligheidsrisico’s op kruispunten ‘bekijken’ Verkeersveiligheidsrisico’s op kruispunten ‘bekijken’ Vanochtend, 14 november, zag ik bij het ontbijt bij RTL-nieuws dat de verkeersveiligheid op kruispunten onder druk staat! Het aantal verkeersdoden op kruispunten is de afgelopen... 15 november Erik WahleResource Manager team...
  • 130 kan echt niet meer, politiek niet, moreel niet! 130 kan echt niet meer, politiek niet, moreel niet! Het advies van de Commissie-Remkes om snelheidslimieten rond natuurgebieden te verlagen vindt bijval onder verkeerskundigen en klimaatwetenschappers. Toch blijven... 16 oktober Martin Kroon
  • Met z'n allen aan de zelfrijdende auto; of flink betalen Met z'n allen aan de zelfrijdende auto; of flink betalen Wanneer rijdt de volledig zelfrijdende auto in Nederland rond? Welke veranderingen brengt de transitie van de huidige manier van autorijden naar de zelfrijdende auto ons? Hoe... 15 oktober Door Luuk de Vries, Adviseur Smart...
  • Voetgangers en fietsers, bondgenoten voor actieve mobiliteit Voetgangers en fietsers, bondgenoten voor actieve mobiliteit Van 7 tot 10 oktober vond in Rotterdam de twintigste editie plaats van het internationale voetgangerscongres Walk21. Zo’n zeshonderd deelnemers, waarvan een minderheid uit... 10 oktober Wim Bot
  • Zoveel Nederlanders, zoveel verkeerskundigen Zoveel Nederlanders, zoveel verkeerskundigen Elke verjaardag zie ik het weer gebeuren, elke gesprekpartner transformeert zich tot verkeerskundige. Natuurlijk wel logisch, immers vrijwel iedereen heeft ermee te maken, doet... 2 oktober Wim van der Hoeven, adviseur PTV Group
  • Vijf taboes over mobiliteit Vijf taboes over mobiliteit Vijf taboes drukken hun stempel op het maatschappelijk debat over mobiliteit. Deze taboe-onderwerpen komen dus niet aan de orde, maar hebben wél invloed. Ze leiden daarom tot... 2 oktober Arie Bleijenberg, Koios strategy
  • De speed pedelec: onterecht op het strafbankje De speed pedelec: onterecht op het strafbankje Er rijden er volgens recente CBS-cijfers ongeveer 17.000 van rond in Nederland: speed pedelecs. Voor wie het nog niet wist, fietsen met een elektrische ondersteuning tot 45... 2 oktober Martin de Vries
  • Denk fundamenteel: geef breed ruimte aan ICT in mobiliteit Denk fundamenteel: geef breed ruimte aan ICT in mobiliteit In een - met name - technologisch turbulent veranderende wereld kan een visie op de toekomst, eventueel uitmondend in één stip of meerdere stippen op de horizon, een belangrijke... 2 oktober Mike Bérénos, voorzitter NMTM, op...
  • Licht op verkeer maakt RegieRijden mogelijk Licht op verkeer maakt RegieRijden mogelijk Heeft u ook zo genoeg van files? Elke dag wachten in de rij, ongelukken en pechgevallen? Met het aanbreken van de donkere dagen zal dit beeld de komende maanden alleen maar nog... 2 oktober Edward Neef
  • Ontdek samen met ons het belang van mobiliteithubs Ontdek samen met ons het belang van mobiliteithubs “Bekijk Nederland als één grote, groene netwerkstad”, aldus CROW-directeur Pieter Litjens en zijn collega bij Platform31, Hamit Karakus. Niet gek, als je bedenkt dat 60% van de... 23 september Paul Steeneken
  • De zin en onzin van artikel 5a WvW De zin en onzin van artikel 5a WvW Op 18 juni heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel roekeloos rijgedrag aangenomen. Het voorstel moet nog door de Eerste Kamer, maar als het aangenomen wordt is opzettelijk... 20 september Herbert Korbee
  • Anders door de bak en tweede terminal op Utrecht CS Anders door de bak en tweede terminal op Utrecht CS Utrecht, draaischijf van Nederland. Loopt het bij Utrecht spaak, dan heeft een groot deel van Nederland daar last van. Dat geldt zowel voor de weg als voor het spoor. Ik zie... 2 september Rob Hulleman
  • Een veilige, onbewaakte overweg bestaat niet Een veilige, onbewaakte overweg bestaat niet 20 september 2018 was een zwarte dag voor de verkeersveiligheid. Bij een botsing op een overweg in Oss kwamen vier kinderen om het leven en daarnaast raakten een kind en een... 26 augustus Wilbert Walta
  • Leren van ongevallen Leren van ongevallen Iedereen die zich met vraagstukken rondom veiligheid bezig houdt, heeft beroepshalve belangstelling voor ongevallen in het verkeerssysteem. Van een analyse van de oorzaken, en... 19 augustus Lieuwe Zigterman
  • Brexit: effect op Nederlandse zeehavens gemengd Brexit: effect op Nederlandse zeehavens gemengd Er zijn veel trends die op Nederlandse zeehavens afkomen: de energietransitie, toenemend protectionisme, digitalisering en nog veel meer. Het KiM onderzocht wat het effect van... 12 augustus Martijn van der Horst en Saeda Moorman
  • Ommelandse reizen Ommelandse reizen In Nederland ligt veel nadruk op stedelijke gebieden en de bijbehorende verkeers- en vervoersproblemen. En dan vooral files. Minder aandacht is er voor gebieden buiten de stad:... 12 augustus Taede Tillema (KiM)
  • Ik heb gezegd Ik heb gezegd Deze blog is de zesde, en laatste, in de serie Verkeerskleuren. Mag ik het uitblijven van verkeerskundige reacties op deze blogs – en het uitblijven van de juiste maatregelen... 27 juni Meinard Noothoven van Goor
  • Stille straatstenen hebben de toekomst Stille straatstenen hebben de toekomst Wegbeheerders willen in de woonwijken steeds meer terug naar stenen in plaats van asfalt vanwege een langere levensduur en kleiner risico op kapitaalvernietiging bij... 27 juni Frank Kolderie, productmanager bij...
  • Actielijst voor kleurenblindproof verkeer Actielijst voor kleurenblindproof verkeer Kleuren zijn zo vanzelfsprekend, dat er in veel gevallen geen rekening wordt gehouden met mensen die de eigen kleurwaarneming niet kunnen vertrouwen. Een niet-volledig resumé... 27 juni Meinard Noothoven van Goor
  • Wegontwerp, een geliefd praatje Wegontwerp, een geliefd praatje Wie kent het niet? Is er nieuwe weg aangelegd, of een stuk asfalt eraan vast geplakt, staat het verkeer toch snel weer vast. Verkeer, files en wegwerkzaamheden zijn een bekend... 27 juni Sonja Hiddinga, accountmanager...
  • Hoogste tijd om ISA nu een echte kans te geven Hoogste tijd om ISA nu een echte kans te geven In de afgelopen weken waren er twee interessante verkeersitems, die breed aandacht van de media kregen:  * De RAI (branche-organisatie voor de Rijwiel- en... 27 juni Gert Bak, senior verkeerskundige...
  • Stikstof maakt meer kapot dan je lief is; de PAS uitspraak Stikstof maakt meer kapot dan je lief is; de PAS uitspraak De uitspraak van de Raad van State over het Programma Aanpak Stikstof zorgt voor een lichte paniek in politiek Den Haag en dat is niet helemaal zonder reden. Kort gezegd komt... 25 juni Herbert Korbee
  • Stimuleer E-bike als substituut voor auto Stimuleer E-bike als substituut voor auto Onlangs verscheen het bericht in de media dat er in ons land in 2018 voor het eerst meer e-bikes dan gewone fietsen zijn verkocht. Een mooie stap in de richting van... 19 juni Paul Plazier
  • 'Kinderen overhalen om van de fiets te houden’ 'Kinderen overhalen om van de fiets te houden’ Wanneer we aan de veiligheid werken met kinderen, houden we dan ook daadwerkelijk rekening met kinderen? Ik vraag het mij soms af. Veiligheid is iets wat niet of nauwelijks... 18 juni Joep Tiernego
  • VVN-buurtacties werken niet? Dat kan beter! VVN-buurtacties werken niet? Dat kan beter! SWOV heeft onderzoek gedaan  naar de effectiviteit van buurtacties in 30-km-gebieden, zoals remwegdemonstraties, lasergun-metingen met bewoners of verkeersborden gemaakt... 5 juni Janneke Zomervrucht

Artikelen 1 tot 25 van 266

1 2 3 4 5 6

Meer...

Verkeerskunde is een uitgave van ANWB.
© 2019 www.verkeerskunde.nl - alle rechten voorbehouden.