Eerste notitie Laboratorium Verantwoorde Mobiliteit: Elektrische auto’s voor huishoudens zonder hoog inkomen

dinsdag 14 december 2021

Zorg er zo snel mogelijk voor dat er meer nieuwe en gebruikte volledig elektrische auto’s beschikbaar komen voor de huishoudens met minder hoge inkomens. Dat is mogelijk via nieuwe arrangementen  en additionele inkomstenbronnen. Dit pleidooi wordt wetenschappelijk onderbouwd in de eerste ‘notitie’ van het Laboratorium Verantwoorde Mobiliteit, LVM, waarin ideeën van studenten met ondersteuning van professionals worden uitgewerkt, ten behoeve van een versnelde transitie in mobiliteit.

Dit 'laboratorium' staat voor een nieuwe werkvorm waarin wetenschap, beleid en praktijk samenwerken aan de productie van ‘vergeten’ inzichten die versneld kunnen bijdragen aan een urgente en noodzakelijke transitie in mobiliteit: Van slechtste jongetje in de klimaatklas tot een volop bijdragende sector aan klimaat- en andere maatschappelijke doelstellingen.

In de eerste LVM-notitie blijkt uit een analyse van de verkoopcijfers van zakelijke en personenauto’s dat de huidige ‘arrangementen’ vooral de verkoop stimuleren van elektrische voertuigen (EV's) in het hogere en in het zakelijke segment. Daarbij groeit het EV aandeel in nieuwaankopen en het aantal EV’s maar langzaam, of stagneert zelfs. Dat betekent onder meer dat we over 10 jaar niet boven de 1,9 miljoen volledig elektrische auto’s in ons land kunnen uitkomen, ofwel 23 % van het wagenpark. Ook al nemen we aan dat er vanaf 2030 alleen zero-emissie-auto’s worden verkocht, dan kunnen we - met een wagenpark van 9 mln. personenauto’s en ongeveer 400.000 autoaankopen per jaar - pas rond 2047 verwachten dat het wagenpark nagenoeg zero-emissie zal zijn. En zo rijdt hetzelfde wagenpark tot minimaal 2037 nog voor meer dan de helft op fossiele brandstof, en emitteert nog 16 jaar lang, dag in, dag uit,  systematisch en permanent veel CO2, aldus het LVM.

Hogere inkomens en gebruikte automarkt
Ook kijken de LVM-studenten naar het beleid. Dat verwacht dat elektrische auto’s snel goedkoper zullen worden. Een verwachting waar het LVM in meegaat, maar vooral voor de groep hogere inkomens die nu het aanschaffen van elektrisch nog net iets te duur vindt. Daarnaast blijkt het een misvatting dat elektrische auto’s via een leasemaatschappij op de gebruikte automarkt komen. Waarom een heel grote groep enthousiaste huishoudens in een wachtstand plaatsen totdat er uiteindelijk ook voor hen een EV betaalbaar is? Bovendien verlies je draagvlak doordat elektrisch rijden gepositioneerd zal blijven worden als ‘iets voor de elite’. En dat wil je niet hebben met een enorme klimaatopgave voor de boeg, zo wordt gesteld. 

Gezond aanbod en gezonde vraag
Om zowel een gezond aanbod als gezonde vraag te realiseren, is een goed overzicht nodig van de betrokken actoren en verantwoordelijken. Studenten uit het laboratorium hebben dit overzicht gemaakt en de interactie en effecten van vele regelingen geanalyseerd. Hoewel het een complex landschap betreft, komen zij in deze eerste notitie tot diverse mogelijkheden om elektrische voertuigen betaalbaar te maken voor huishoudens met een lager inkomen en tot additionele inkomstenbronnen ten behoeve van nieuwe subsidie-arrangementen.

Effectievere  subsidieregeling
Zo stellen zij twee wijzigingen in de huidige subsidieregeling voor: Ga niet uit van een jaarlijks vastgelegd budget, maar stel een open-eindregeling in. Dit voorkomt dat welwillenden een subsidie aanvragen wanneer de pot leeg is. Verander ook de aanschafgrens voor het verstrekken van een subsidie en verhoog het huidige subsidiebedrag. Voor mensen met een lager inkomen is een auto boven 30.000 (en het overgrote deel van huidige EV’s zit daarboven) volstrekt niet haalbaar. Anderzijds zijn er nog geen EV’s die goedkoper zijn dan 22.360 euro. Verander daarom de huidige subsidierange van 12.000 tot 45.000 euro naar een range van 22.000 tot 36.000 euro.

Minder inkomstenderving
Naast een effectievere subsidierange ontdekken de studenten een tweede financieringsbron. Binnen de bpm-vrijstellingsregelingen en de fijnstofregelingen voor bestelauto’s, zien zij onterechte toepassingen. Aanscherping van beide regelingen zou 88 miljoen euro (respectievelijk 80 en 8 miljoen euro) minder inkomstenderving opleveren. Samen met een herziening van de aanschafsubsidies, zou per jaar grofweg een budget van 300 miljoen euro beschikbaar kunnen komen waarmee het subsidiebedrag van de aanschaf van EV (in een effectievere range) substantieel kan worden verhoogd. Daarmee kunnen er in 10 jaar wellicht 500.000 EV’s extra van subsidie worden voorzien, en – op een prognose van 1,9 miljoen EV’s - een versnelling realiseren van meer dan 25 %.In schema ziet een gezonder systeem van vraag en aanbod er als volgt uit:

Afbeelding LVM

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Klik hier voor de volledige tekst van deze eerste LVM-notitie
Klik hier voor de oprichtingsnotitie van het Laboratorium Verantwoorde mobiliteit
Of kijk op:
www.labverantwoordemobiliteit.nl

 

Het Laboratorium voor Verantwoorde Mobiliteit, LVM in kernpunten:

Looptijd project: December 2021- 1 Oktober 2024

Aanleiding: De klimaatopgave bij mobiliteit stagneert. Elektrische aankopen groeien maar langzaam, terwijl ‘mobiliteit’ in reductie fors achterblijft bij andere maatschappelijke sectoren.

Doel: Mobiliteit draagt op korte termijn volop bij aan de klimaatopgaven en garandeert daarbij  nationale betaalbaarheid, - inclusiviteit en verantwoorde wereldmobiliteit.

Aanpak: Studenten maken in een laboratoriumomgeving inspirerende notities over aspecten, thema’s en inzichten die wél kunnen bijdragen aan versnelde emissiereducties. Deze notities worden aangeboden in de vorm van compacte persberichten voor de media en longreads voor beleid en politiek.

Wie: Groep van twaalf  masterstudenten, van tien masteropleidingen en zes universiteiten, met ondersteuning van negen vakinhoudelijke deskundigen van onder meer  TNO, I&W, Planbureau voor de Leefomgeving en Vos Logistics.

Werkwijze: Studenten dragen ideeën aan. Zij werken die met een begeleidend hoogleraar en met betrokken professionals uit tot praktische onderzoeksvoorstellen. Deze studies resulteren in korte en langere praktische notities ten behoeve van een versnelde transitie naar verantwoorde mobiliteit.  

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Einde persbericht

Reactie plaatsen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.
mail_outline

Aanmelden voor de nieuwsbrief

Ontvang één keer per week het laatste nieuws van Verkeerskunde.

* verplichte velden